Inleiding
De Remeha Elga Ace hybride warmtepomp kan in combinatie met vloerverwarming ook worden gebruikt voor vloerverkoeling. Dit werkt anders dan een airco: de vloer wordt langzaam gekoeld met relatief koel cv-water, waardoor de woning geleidelijk minder snel opwarmt of langzaam enkele graden kan afkoelen.
Bij gebruik met een Plugwise Adam is het belangrijk om goed te bepalen wie de koelvraag aanstuurt en hoe de Elga Ace weet dat er gekoeld moet worden in plaats van verwarmd. Dit kan op een eenvoudige manier door koeling op de warmtepomp te forceren, door de Elga Ace in de werkingsmodus verwarmen/koelen te zetten, of door een relaiscontact op de warmtepomp te gebruiken.
In dit artikel leggen we drie opties uit voor koelen met vloerverwarming via de Remeha Elga Ace en Plugwise Adam:
Geforceerd koelen zonder relais
Een eenvoudige methode om koeling te activeren zonder extra bekabeling. Vooral geschikt om te testen of de installatie kan koelen of als tijdelijke oplossing.Automatisch verwarmen/koelen zonder relais via Adam
Een methode waarbij de Elga Ace in de werkingsmodus verwarmen/koelen of auto staat. De warmtepomp lijkt dan de Plugwise Adam te volgen voor zowel verwarmen als koelen. Test dit altijd goed, omdat dit afhankelijk kan zijn van de installatie en instellingen.Automatisch schakelen met een relais op BL1
Een expliciete oplossing waarbij Plugwise Adam, Homey, Home Assistant of een andere geschikte smarthome hub bepaalt wanneer er koelvraag is, en een relais de Elga Ace duidelijk laat weten dat het om koelen gaat.
Let bij alle opties goed op condensvorming. Bij vloerverkoeling mag het water niet te koud worden, omdat leidingen, verdeler of vloer anders onder het dauwpunt kunnen komen. Ontstaat er condens, dan moet de koel-aanvoertemperatuur worden verhoogd.
Belangrijk vooraf: installateursinstellingen en installateurscode
Voor het instellen van koeling op de Remeha Elga Ace moeten er parameters in de warmtepomp worden aangepast. Normaal gesproken doet de installateur dit. Om deze instellingen zelf te kunnen wijzigen, heb je de installateurscode van de Remeha Elga Ace nodig.
Zonder toegang tot het installateursmenu kun je de benodigde parameters niet aanpassen. Laat de instellingen bij twijfel aanpassen of controleren door een installateur, vooral wanneer er ook een relaiscontact op de warmtepomp wordt aangesloten.
Plugwise Adam in koelmodus zetten
Naast de instellingen op de warmtepomp moet de Plugwise Adam ook in koelmodus worden gezet. Dit kan in de Plugwise-app.
Ga hiervoor naar:
Adam > 3 streepjes linksboven > Instellingen > Verwarmingssysteem > Verwarmen > Modus > Koelen
Zolang de Adam nog op verwarmen staat, kan de regeling zich gedragen alsof er warmtevraag wordt gemaakt. Zet de Adam daarom bewust op koelen wanneer je vloerverkoeling wilt gebruiken. Deze instelling moet je aan het begin van het verwarmingsseizoen weer omzetten naar verwarmen.
Optie 1: Remeha Elga Ace geforceerd koelen zonder relais
Wanneer gebruik je deze optie?
Deze optie is handig als je:
geen relais wilt plaatsen;
snel wilt testen of de Elga Ace kan koelen;
handmatig of semi-handmatig wilt omschakelen naar koelbedrijf;
een eenvoudige oplossing zoekt voor vloerverkoeling.
Bij deze methode forceer je de Remeha Elga Ace om te koelen via de parameters of instellingen van de warmtepomp. De Plugwise Adam kan dan de zones en ruimtetemperatuur regelen, maar de warmtepomp staat zelf actief in koelbedrijf.
Voordelen
Geen extra relais of bekabeling nodig.
Snel te testen.
Relatief eenvoudig in te stellen.
Werkt goed om te controleren of de installatie technisch kan koelen.
Nadelen
Minder nette automatische regeling.
De warmtepomp staat geforceerd in koelbedrijf.
Minder geschikt als je automatisch wilt wisselen tussen verwarmen en koelen.
Je moet goed opletten dat het systeem niet blijft koelen wanneer dat niet gewenst is.
Groter risico op verkeerd gebruik als instellingen niet goed worden teruggezet.
Globale instellingen voor geforceerd koelen
Voor vloerverkoeling met de Elga Ace worden vaak de volgende instellingen gebruikt:
AP028 = Actieve koeling
AP015 = Ja / geforceerd koelen actief
CP020 = Menggroep
CP270 = koel-aanvoertemperatuur
HP003 = gelijk aan CP270
Bij condens niet te koud instellen. Start bijvoorbeeld met:
CP270 = 21°C
HP003 = 21°C
Werking
Bij geforceerd koelen zeg je eigenlijk tegen de warmtepomp: ga in koelbedrijf werken.
De ingestelde ruimtetemperatuur op de Plugwise Adam bepaalt dan vooral of er koelvraag in de ruimte is, maar de Elga Ace wordt via de warmtepompinstellingen in koelbedrijf gezet.
Deze methode is prima als tijdelijke of eenvoudige oplossing, maar minder geschikt als je volledig automatisch wilt schakelen tussen verwarmen en koelen.
Optie 2: Elga Ace automatisch koelen met relais op BL1
Wanneer gebruik je deze optie?
Deze optie is aan te raden als je:
automatisch wilt schakelen tussen verwarmen en koelen;
Homey, Home Assistant of een andere geschikte smarthome hub wilt laten bepalen wanneer er gekoeld wordt;
niet continu met geforceerd koelen wilt werken;
een stabielere en nettere regeling wilt maken.
Bij deze methode plaats je een potentiaalvrij relaiscontact op de BL1-ingang van de Elga Ace. Homey, Home Assistant of een andere geschikte hub kan dit relais schakelen. De hub bepaalt dan wanneer er koeling gewenst is, terwijl de Elga Ace via BL1 duidelijk doorkrijgt dat het om koelbedrijf gaat.
Belangrijk: gebruik een potentiaalvrij contact
De BL1-ingang mag alleen een contact zien dat open of gesloten wordt.
Dus:
Wel: potentiaalvrij contact / droog relaiscontact
Niet: 230V op BL1 zetten
Gebruik bijvoorbeeld een Shelly 1 of vergelijkbaar relais, maar sluit alleen het droge contact aan op BL1. Dit relais kan vervolgens worden aangestuurd via Homey, Home Assistant of een andere geschikte smarthome hub.
De Shelly zelf mag apart gevoed worden, maar de BL1-ingang mag geen spanning krijgen.
Werking van het relais op BL1
Bij deze opzet geldt:
Relais open = geen koelvrijgave
Relais gesloten = koelen / koelvrijgave actief
Werking in de praktijk
Situatie | Adam / thermostaat | BL1-relais | Elga Ace |
Geen vraag | geen vraag | open | niets |
Verwarmen | warmtevraag | open | verwarmen |
Koelen | koelvraag | gesloten | koelen |
Geen koeling gewenst | geen koelvraag | open | geen koeling |
De Adam, Homey, Home Assistant of een andere geschikte hub bepaalt dus wanneer koeling gewenst is. Het relais zorgt ervoor dat de Elga Ace dit ook als koeling herkent.
Globale instellingen voor koelen met relais
Voor deze methode gebruik je géén permanente geforceerde koeling.
Basisinstellingen:
AP028 = Actieve koeling
AP015 = Nee / geforceerd koelen uit
CP020 = Menggroep
CP270 = koel-aanvoertemperatuur
HP003 = gelijk aan CP270
AP098 = Gesloten
CP640 = Gesloten
CP690 = Nee
Vanwege condens is een verstandige startwaarde:
CP270 = 21°C
HP003 = 21°C
Als er nog condens ontstaat:
CP270 = 22°C
HP003 = 22°C
Als er geen condens ontstaat kan je de temperatuur bij deze paramaters naar beneden afstellen.
Optie 3: automatisch verwarmen en koelen zonder relais via Adam
Wanneer gebruik je deze optie?
Deze optie is interessant als je:
geen relais wilt plaatsen;
de Plugwise Adam wilt gebruiken voor zowel verwarmen als koelen;
de Elga Ace automatisch wilt laten volgen of er verwarmd of gekoeld moet worden;
niet permanent met geforceerd koelen wilt werken;
een eenvoudige maar nettere oplossing zoekt dan handmatig geforceerd koelen.
Bij deze methode houd je grotendeels dezelfde koelparameters aan als bij geforceerd koelen, maar zet je de werkingsmodus van de Elga Ace op verwarmen/koelen, ook wel auto genoemd. De warmtepomp kan dan automatisch schakelen tussen verwarmingsbedrijf en koelbedrijf.
De Plugwise Adam moet hierbij wel bewust in de juiste modus worden gezet. Wil je koelen, dan zet je de Adam in de Plugwise-app op koelmodus. Wil je weer verwarmen, dan zet je de Adam terug naar verwarmen.
Plugwise Adam in koelmodus zetten
Ga in de Plugwise-app naar:
Adam > 3 streepjes linksboven > Instellingen > Verwarmingssysteem > Verwarmen > Modus > Koelen
Voor verwarmen zet je deze instelling weer terug naar verwarmen.
Globale instellingen
Voor deze methode gebruik je de koelinstellingen van optie 1, maar zonder de warmtepomp permanent in geforceerd koelen te laten staan.
Basisinstellingen:
AP028 = Actieve koeling
CP020 = Menggroep
CP270 = koel-aanvoertemperatuur
HP003 = gelijk aan CP270
Werkingsmodus warmtepomp = Verwarmen/koelen / Auto
Vanwege condens is een verstandige startwaarde:
CP270 = 21°C
HP003 = 21°C
Als er nog condens ontstaat:
CP270 = 22°C
HP003 = 22°C
Werking
Bij deze methode bepaalt de Plugwise Adam of er verwarmd of gekoeld moet worden. De Elga Ace staat niet permanent geforceerd in koelbedrijf, maar in een automatische werkingsmodus waarin zowel verwarmen als koelen mogelijk is.
In de praktijk werkt dit als volgt:
Situatie | Adam-modus | Werkingsmodus Elga Ace | Elga Ace |
Verwarmen gewenst | Verwarmen | Verwarmen/koelen / Auto | Verwarmen |
Koelen gewenst | Koelen | Verwarmen/koelen / Auto | Koelen |
Geen vraag | Verwarmen of koelen | Verwarmen/koelen / Auto | Niets / rust |
De warmtepomp lijkt in deze opzet netjes de Adam te volgen voor zowel verwarmen als koelen, zonder dat er een extra relaiscontact nodig is.
Voordelen
Geen relais of extra bekabeling nodig.
Netter dan permanent geforceerd koelen.
De Elga Ace kan automatisch schakelen tussen verwarmen en koelen.
Plugwise Adam blijft de centrale regeling voor de woning.
Geschikt als je handmatig of automatisch via de Plugwise-app wilt wisselen tussen verwarmingsmodus en koelmodus.
Nadelen
Je bent afhankelijk van de juiste interpretatie tussen Adam en Elga Ace.
De Adam moet bewust in koelmodus of verwarmingsmodus worden gezet.
Minder expliciet dan een apart koelcontact via BL1.
Je moet na het instellen goed testen of de warmtepomp daadwerkelijk naar koelbedrijf gaat.
Condensbeveiliging blijft belangrijk.
Testen na instellen
Controleer na het instellen altijd of de Elga Ace daadwerkelijk doet wat je verwacht.
Bij koelen:
zet de Adam in koelmodus;
zorg dat er koelvraag is;
controleer of de Elga Ace naar koelbedrijf gaat;
controleer of de aanvoertemperatuur richting CP270/HP003 gaat;
controleer na 15, 30 en 60 minuten of de leidingen en verdeler droog blijven.
Bij verwarmen:
zet de Adam terug naar verwarmen;
zorg dat er warmtevraag is;
controleer of de Elga Ace weer verwarmt.
Als de Elga Ace netjes omschakelt tussen verwarmen en koelen, is dit een mooie oplossing zonder relais.
Logica voor Homey, Home Assistant of een andere geschikte hub
In Homey, Home Assistant of een andere geschikte smarthome hub kun je het relais laten sluiten als koelen gewenst is.
Voorbeeld:
Relais sluiten als:
- koelmodus actief is
- ruimtetemperatuur hoger is dan de gewenste temperatuur
- luchtvochtigheid/dauwpunt veilig is
Relais openen als:
- koelmodus uit is
- temperatuur voldoende gezakt is
- dauwpunt te hoog is
- luchtvochtigheid te hoog is
Gebruik bij voorkeur hysterese om pendelen te voorkomen. Voorbeeld:
Koelen aan boven 24,5°C
Koelen uit onder 23,8°C
Welke optie is het beste?
Kies optie 1: geforceerd koelen zonder relais als:
je snel wilt testen;
je geen relais wilt plaatsen;
je handmatig wilt bepalen wanneer de Elga Ace koelt;
je een simpele tijdelijke oplossing zoekt.
Kies optie 2: automatisch verwarmen/koelen zonder relais via Adam als:
je geen relais wilt plaatsen;
je de Plugwise Adam wilt gebruiken om te wisselen tussen verwarmen en koelen;
je de Elga Ace op werkingsmodus verwarmen/koelen / auto kunt zetten;
je een nettere oplossing zoekt dan permanent geforceerd koelen;
je bereid bent goed te testen of de Elga Ace de Adam correct volgt.
Kies optie 3: automatisch koelen met relais op BL1 als:
je het systeem zo expliciet mogelijk wilt laten werken;
je Homey, Home Assistant of een andere geschikte smarthome hub de koelvraag wilt laten bepalen;
je duidelijk onderscheid wilt tussen verwarmen en koelen via een apart contact;
je meer controle wilt over condensbeveiliging;
je niet afhankelijk wilt zijn van automatische interpretatie tussen Adam en Elga Ace.
De derde optie met relais is technisch het meest expliciet. De tweede optie zonder relais kan in de praktijk echter erg interessant zijn als de Elga Ace netjes de Adam volgt in de werkingsmodus verwarmen/koelen / auto.
Geforceerd koelen blijft vooral handig om te testen of de warmtepomp kan koelen, maar is minder geschikt als permanente regeling.
Aanbevolen koel-aanvoertemperatuur voor Elga Ace vloerverkoeling
Bij vloerverkoeling is het verstandig om niet te koud te beginnen. 18°C kan werken, maar bij hoge luchtvochtigheid kan dit condens veroorzaken.
Aanbevolen startpunt:
CP270 = 21°C
HP003 = 21°C
Controleer daarna:
blijft de verdeler droog?
blijven de leidingen droog?
voelt de vloer niet klam?
daalt de temperatuur langzaam maar stabiel?
Als alles droog blijft en stabiel werkt, kun je de temperatuur eventueel stap voor stap iets verlagen voor meer koelvermogen. Houd er wel rekening mee dat omstandigheden kunnen veranderen: ook als er eerst geen condens is, kan dit later alsnog ontstaan, bijvoorbeeld bij hogere luchtvochtigheid of minder ventilatie.
Komt er condens? Verhoog naar:
CP270 = 22°C
HP003 = 22°C
Samenvatting
Er zijn drie praktische manieren om vloerverkoeling met een Remeha Elga Ace en Plugwise Adam te gebruiken.
Geforceerd koelen zonder relais is eenvoudig en goed om te testen of de installatie kan koelen. Deze methode is minder netjes als permanente automatische regeling, omdat de warmtepomp actief in koelbedrijf wordt gezet.
Automatisch verwarmen/koelen zonder relais kan interessant zijn wanneer de Elga Ace in de werkingsmodus verwarmen/koelen of auto staat. De warmtepomp lijkt dan de Plugwise Adam te volgen voor zowel verwarmen als koelen. Test dit altijd goed, omdat dit afhankelijk kan zijn van de installatie en instellingen.
Met een relais op BL1 laat je Homey, Home Assistant of een andere geschikte smarthome hub bepalen wanneer er gekoeld moet worden. Het relais geeft de Elga Ace expliciet door dat er koelbedrijf gewenst is. Dit is technisch de meest duidelijke oplossing voor automatische aansturing.
Let bij alle opties goed op condens. Bij condens moet de koel-aanvoertemperatuur omhoog.